Polska-i-Szwecja

Stosunki między Polską i Szwecją

Marcin T Polityka

Stosunki dyplomatyczne między Polską i Szwecją zostały nawiązane 3.06.1919 r.

Biorąc pod uwagę wysoką intensywność dwustronnych kontaktów, szefowie rządów Polski i Szwecji podnieśli we wrześniu 2008 r. stosunki polsko-szwedzkie do rangi dialogu strukturalnego, czyli konsultacji na tematy o priorytetowym znaczeniu z punktu widzenia strategicznych interesów obu państw. 4 maja 2011 r. w Warszawie, w obecności Króla Karola XVI Gustawa oraz Prezydenta RP B. Komorowskiego, Ministrowie Spraw Zagranicznych Polski i Szwecji, R. Sikorski i C. Bildt, podpisali Deklarację o współpracy politycznej między Polską a Szwecją w obszarach o znaczeniu strategicznym, której towarzyszy Background Paper – dokument rozwijający zapisy zawarte w Deklaracji i wskazujący na konkretne obszary współpracy Warszawy i Sztokholmu (są to: polityka europejska, polityka bezpieczeństwa i obrony, energia i zagadnienia klimatyczne, handel, inwestycje, rozwój regionu M. Bałtyckiego). W październiku 2013 r. dokonany został przegląd współpracy dwustronnej, który pozwolił na aktualizację Background Paper i jego uzupełnienie o nowe, zaproponowane przez obie strony, dziedziny ściślejszej kooperacji: rolnictwo, rybołówstwo, technologie informatyczne (ICT) oraz wyzwania z zakresu polityki społecznej. 11.06.2015 r. w Warszawie odbyło się Szwedzko-Polskie Forum Innowacji, w którym uczestniczyli Wicepremier J. Piechociński i Min. Przedsiębiorczości i Innowacji Szwecji Mikael Damberg, którzy podpisali list intencyjny nt. rozszerzenia dwustronnej współpracy o obszar innowacji. W czasie wizyty Ministra Obrony Szwecji P. Hultquista w Warszawie 14.09.2015 r. podpisano „Umowę ramową między Rzeczpospolitą Polską a Królestwem Szwecji o Wzajemnej Współpracy w Dziedzinie Obronności”.

W 2013 r. oba kraje wspólnie zainicjowały nowy format kontaktów regionalnych Północ-Południe, bazując na sprawowanych przewodnictwach w Grupie Wyszehradzkiej (Polska) i Nordyckiej Radzie Ministrów (Szwecja). Pierwsze spotkanie państw Grupy Wyszehradzkiej, nordyckich i bałtyckich na szczeblu ministrów spraw zagranicznych odbyło się w Gdańsku 20 lutego 2013 r.

Polska współpracuje ze Szwecją w ramach Polsko-Szwedzkiego Forum Parlamentarnego (III edycja odbyła się Sztokholmie w listopadzie 2012 r.), a także Polsko-Szwedzkiej Platformy Zrównoważonej Energii (http://www.energyplatform.net/), koordynowanej przez Przemysłowy Instytut Motoryzacji w Warszawie oraz Uniwersytet w Lund. Współpraca polega na akcji informacyjnej, wizytach studyjnych, współpracy naukowej i organizowaniu konferencji dotyczących efektywności energetycznej i wykorzystania odnawialnych źródeł energii, w szczególności biomasy i odpadów. Działalność jest adresowana w głównej mierze do samorządów lokalnych.

Szwecja wg danych wstępnych za 2014 r. jest 10 partnerem Polski w świecie i 7 w UE pod względem obrotów, z udziałem w eksporcie 2,9 % (8 miejsce w świecie, 7 w UE) i w imporcie 1,8% (14 miejsce w świecie, 10 w UE). Polskie obroty towarowe ze Szwecją w ostatnich latach charakteryzowały się bardzo dynamicznym wzrostem. Od roku 1998 uległy podwojeniu. Udział Polski w obrotach Szwecji jest również istotny. W 2014 r. Polska znajdowała się na 11 miejscu wśród odbiorców szwedzkich towarów i także 11 wśród krajów eksportujących na rynek szwedzki – z udziałem odpowiednio 3% i 3,2%.

Szwecja w 2013 r. była 10 inwestorem w Polsce z udziałem w inwestycjach bezpośrednich ogółem ok. 3,3 %. Według opublikowanych danych Głównego Urzędu Statystycznego, pod koniec 2013 r. w Polsce zarejestrowano 716 spółek z udziałem kapitału szwedzkiego (przybyło 21 od roku 2012). Łączna wartość bieżąca szwedzkich bezpośrednich inwestycji w Polsce na koniec 2013 roku według Narodowego Banku Polskiego wynosiła 5 324,8 mln EUR. W roku 2013 nastąpił odpływ kapitału szwedzkiego w wysokości 500 mln EUR. Miało to m.in. związek z wycofaniem się szwedzkiej firmy energetycznej Wattenfall z Polski. Znaczący szwedzcy inwestorzy bezpośredni w Polsce to m.in.: IKEA, Telia AB, Nordea Bank AB, Skanska Kraft AB, Arctic Paper AB, Svenska Handelbanken, Volvo AB, NCC AB, Skandinavska Enskilda Banken AB (SEB), SKF, Sandvik AB, Scania AB. Łączna wartość zainwestowanych w Szwecji polskich kapitałów bezpośrednich, wg NBP pod koniec 2013 r. była ujemna i wynosiła – 3 212,7 mln EUR[1]. Wg statystyki NBP w 2013 r. odpłynęło ze Szwecji -299,4 mln EUR polskich kapitałów.

Obecnie w Szwecji zamieszkuje ok. 110 tysięcy Polaków. Przeważającą część współczesnej Polonii stanowią osoby, które przybyły do Szwecji z powodów ekonomicznych po 1 maja 2004 r., choć Polacy emigrowali w kilku falach: powojennej (II wojna światowa), ”emigracji marcowej” oraz solidarnościowej (po roku 1981). Według oficjalnych szwedzkich statystyk, po przystąpieniu Polski do UE, do Szwecji przybyło na stałe i zarejestrowało swój pobyt około 32 tysięcy Polaków, z czego nieco ponad 17 tysięcy w okresie 2009-2012 (stan na 30 sierpnia 2012). Szacunkowa liczba obywateli polskich o nieuregulowanym statusie prawnym wynosi 10 tysięcy.

Największe znaczenie mają dwa ogólnoszwedzkie polonijne związki konfederacyjne: Kongres Polaków w Szwecji i Zrzeszenie Organizacji Polonijnych w Szwecji. W Szwecji mieszka ok. 80 polskich kombatantów, którzy są zrzeszeni w trzech organizacjach: Kole Byłych Żołnierzy AK, Stowarzyszeniu Polskich Kombatantów oraz w Polskim Związku Byłych Więźniów Politycznych w Sztokholmie.

Na Uniwersytetach w Sztokholmie i Uppsali działają polonistyki w ramach Instytutu Slawistyki (Slaviska institutionen). Polonistyka sztokholmska jest obecnie największym slawistycznym ośrodkiem badawczym i edukacyjnym nie tylko w Szwecji, ale i w Skandynawii.


[1] Konsekwencją zastosowania nowego standardu są przeniesienia z zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Polsce do polskich inwestycji bezpośrednich za granicą pasywów innych podmiotów w grupie, które są kontrolowane przez rezydentów. W związku tym inwestycje podmiotów dominujących rezydujących w Szwecji w polskie spółki-córki są traktowane jako polskie inwestycje bezpośrednie ze znakiem ujemnym.

 

Źródło: Ambasada RP w Szwecji (sztokholm.polemb.net)
Fot: własność redakcji